DÜNYA TABİPLER BİRLİĞİ TOKYO BİLDİRGESİ
Tutukluluk ve Hapis Sırasındaki İşkence ve Öteki
Zalimce, İnsanlıkdışı ya da Aşağılayıcı İşlem ve Cezalara İlişkin
Olarak Tıp Doktorları İçin Kılavuz
29'uncu Dünya Tabipler
Birliği Genel Kurulu'nda (Ekim 1975, Tokyo-Japonya) benimsenmiştir.
Öndeyiş:
Tıbbi insanlığın hizmetine
uygulamak, kişiler arasında herhangi bir ayrım yapmadan beden ve ruh
sağlığını korumak ve iyileştirmek, hastalarının acılarını dindirmek
ve onları rahatlatmak ,tıp doktorlarına tanınmış bir ayrıcalıktır.
İnsan yaşamına duyulan en yüksek saygı tehlike altında bile
sürdürülmeli ve herhangi bir tıbbi bilginin insanlık yasalarına
aykırı biçimde kullanılmasına fırsat verilmemelidir. Bu bildirgenin
amacına yönelik olarak şu tanım yapılmıştır:İşkence, yalnız başına
ya da bir yetkilinin emri altında davranan bir ya da birden çok
sayıda kişinin, bilgi edinmek, itiraf almak ya da bir başka nedenle,
kasıtlı, sistemli ya da düşüncesiz biçimde, bir başka kişiye zor
kullanarak, ona fiziksel ya da ruhsal yönden acı çektirmesidir.
Bildirge:
1 - Silahlı çatışma ya da sivil
kavgalar da içinde, hiçbir durumda hekim, işkenceyi ve zalimce,
insanlıkdışı ya da aşağılayıcı başka hiçbir işlemi onaylamayacak,
hoşgörmeyecek ve bunlara katılmayacaktır; suçu her ne olursa olsun,
bu işlemlerle karşılaşan kıygının (mağdur) inançları ve güdüleri ne
olursa olsun, ister kuşkulanılan kişi, ister sanık, isterse suçlu
olsun bu durum değişmez.
2 - Hekim, işkence ya da zalimce,
insanlıkdışı ve aşağılayıcı öteki işlemlerin uygulanmasına yarayacak
ya da kıygının böyle bir işleme dayanma yeteneğini azaltacak
herhangi bir yer, araç, madde ya da bilgi sağlayacaktır.
3 -
Hekim, işkence ya da zalimce, insanlıkdışı ve aşağılayıcı öteki
işlemlerin uygulandığı ya da böyle bir gözdağının verildiği yerlerde
bulunmayacaktır.
4 - Hekim, tıbbi açıdan sorumlu olduğu kişinin
bakımıyla ilgili bir karar verirken klinik yönden bütünüyle bağımsız
olmalıdır. Hekimin temel görevi, izlediği kişilerin sıkıntısını
azaltmaktır; kişisel, toplumsal ya da politik hiçbir güdü, bu yüce
amaçtan daha üstün sayılmayacaktır.
5 - Bir hükümlü beslenmeyi
reddettiğinde, eğer hekim, beslenmeyi gönüllü olarak reddetmenin yol
açacağı sonuçlar üzerinde kişinin tam ve doğru bir yargıya varacak
yetenekte olduğu kanısında ise, bu kişiyi damardan beslemeyecektir.
Hükümlünün böyle bir yargıya varma yeteneği ile ilgili karar, en
azından bir başka bağımsız hekimce onaylanmalıdır. Beslenmeyi
reddetmenin yol açacağı sonuçların hekim tarafından hükümlüye
anlatılması gerekir.
6 - Dünya Tabipler Birliği, işkenceye ya da
zalimce, insanlıkdışı ya da aşağılayıcı öteki işlemlere göz
yummamaları yüzünden karşılaşabilecekleri tehdit ya da misillemelere
karşı hekimleri ve ailelerini destekleyecek ve hekim meslektaşlarını
da bu yolda isteklendirecektir.